Snjóbjört naumhyggja

Jon Fosse er mér að góðu kunnur þó að ég hafi mér vitanlega ekki fjallað um hann fyrr á þessari síðu. Líkt og Krasznahorkai sem ég las um svipað leyti í nóvember og einnig er sænskblessaður er Fosse á sinn hátt arftaki Samuels Beckett og allir þessir höfundar glíma við spurninguna um hvað bókmenntirnar geti gert og hvort þær geti yfirleitt fjallað t.d. um hið háleita og andlega. Kvitleik er saga sem ýmsir íslenskir höfundar hafa líka spreytt sig á, um ferðalag í flókinni vetrarfræð sem jafnframt er andlegt ferðalag, e.t..v. til Guðs eða í dauðann. Hún er tilraun til að orða tiltölulega lítt skiljanlega og draumkennda mannlega reynslu í knöppum ljóðrænum prósastíl.

Öfugt við Krasznahorkai fannst mér Fosse ekki erfiður aflestrar sem mig grunar að sé aðallega vegna þess að norsk bókmenntahefð er mér ekki ókunn og um margt svipuð og vensluð þeirri íslensku. Stíll Fosse er á sinn hátt aðgengilegur en atburðarásin sem hann lýsir ekki endilega rökétt eða línuleg. Þegar aðalpersónan sér foreldra sína og leitar í átt til þeirra þekki ég tilfinninguna. Líka ég átti einu sinni foreldra sem voru allt mitt líf og átti erfiða drauma um þá eftir að þau voru horfin mér. Kannski hefði ég reynt að nýta hana í skáldsögu ef ég væri betri höfundur og færari um að yfirvinna þetta. Í staðinn hef ég kosið að fjalla um það óbeint. Auk heldur er naumhyggjan orðin svo mikil í Kvitleik að stundum finnst manni Fosse ekki aðeins andvígur rólegri byggingu, flúruðum stíl og skýrum boðskap heldur jafnvel merkingu yfirleitt.