Tröll tekur táning

Mig minnir að mér hafi boðist að fara með pabba á kvikmyndina Christine í Stjörnubíó þegar ég var táningur en þá var ég búinn að missa áhuga á að fara í bíó og allra síst hefði ég farið á bandarískar hryllingsmyndir um táninga en pabbi sagði okkur þó frá meginfléttunni um morðóðan bíl. Líkt og pabbi mun höfundurinn Stephen King hafa verið áhugasamur um bíla frá 6. áratugnum (smekkur fyrir þeim hefur erfst til mín) og sennilega lesendur líka því að bókin varð samstundis metsölubók og var orðin að kvikmynd sama ár og hún kom út á prenti. Það er sjálfur John Carpenter sem gerði myndina og þar sem ég hef orðið áhugasamari um þann meistara síðustu ár langaði mig til að sjá Christine fjórum áratugum eftir að mér bauðst það og fann hana því á netinu eftir að ég hafði hlustað á hryllingsmyndahlaðvarpsþátt um hana. Einhvern veginn er það þannig með mig núna að verk frá 1970-1990 höfða meira til mín en glæný. Kannski vegna þess að í þá daga var ekki allt gert með tölvu; kannski vegna þess að ég missti af þessu öllu á sínum tíma. Djöfullegir bílar eru reyndar ekki einstakt umfjöllunarefni (Spielberg hóf feril sinn á svipuðu þema) en þar sem ég var nýbúinn að sjá aðalleikarann Keith Gordon í annarri mynd og þótti hann sérstæður langaði mig til að sjá helsta hlutverk hans.

Söguþráðurinn í Christine er nokkurn veginn sá sami og í Hobbitanum og Hringadróttinssögu, einkum hinni einfölduðu kvikmyndagerð. Táningurinn Arnie er leppalúði með gleraugu sem er lagður í einelti af helsta illþýði framhaldsskólans síns og á aðeins einn vin sem heitir Dennis og er í íþróttum og ólíkt laglegri og vinsælli, nema helst þegar hann er í fylgd með Arnie því að þá pönkast allir á honum í stað litla gleraugnaglámsins. Síðan rekst strákgreyið á 25 ára gamlan bíl og ákveður að gera kerruna upp og helga líf sitt. Arnie er þar að auki kúgaður af foreldrum sínum og jafnvel besti vinurinn Dennis kallar hann undarlegan (queer). Bílinn kaupir stráksi af gamalli fuglahræðu og notar svo verkstæði annarar slíkrar til að gera upp bílinn, ekki vitandi það sem áhorfandinn veit að bíllinn banaði tveimur mönnum strax á verkstæðinu og var sennilega í eigu Saurons — í öllu falli nær gripurinn fljótlega tökum á eigandanum og ríður honum að fullu líkt og kveldriður Íslendingasagnanna.

Tvennt kom mér mest á óvart við myndina. Í fyrsta lagi er ekki eytt miklu púðri í hamskipti Arnie; hann er fljótlega orðinn svörull og blótar fyrir utan að nota fyndna gamaldags töffarafrasa og vera allsendis óhræddur við allt. Í öðru lagi er Dennis (leikinn af John Stockwell) eiginlega það sem Ásfríður Svendsen hefði kallað „protagonisten“ því að það er hann sem tekur að sér að rannsaka málið þegar Arnie virðist orðinn heltekinn af bílnum með tilheyrandi breytingum á hegðun og persónuleika. Það fyrsta sem gerist er að drengurinn er auðvitað hættur að nota gleraugu og klæða sig lúðalega, er síðan kominn með sætustu stelpuna upp á arminn og nú er það hann sem stumrar yfir Dennis þegar hann slasast illa í fótboltaleik og dvelur á spítala. Skömmu síðar reynir hins vegar Christine (sem nú er orðinn sallafín) að kæfa hina nýju kærustu Arnie (það tekur langan tíma að nefna stelpuna enda kona en hún reynist heita Leigh) en hann kennir henni sjálfri um og dömpar henni skömmu síðar, þá kominn með ískyggilegt starandi augnaráð (sjá að neðan).

Gengið sem hefur ofsótt Arnie fyrir að vera undarlegur (semsé „queer“), ganga um með gleraugu og svo framvegis er fullt vanmáttar gagnvart nýja töffarapersónuleikanum ákveður að taka gremju sína út á bílnum fína en Christine reynist geta gert við sjálfa sig og í kjölfarið afgreiðir hún allt strákagengið (fyrst feita strákinn en síðast leiðtogann) og kæfir að lokum fuglahræðuna sem rekur verkstæðið og hefur leyft Arnie að geyma bílinn. Foreldrarnir eru nú orðnir dauðhræddir við Arnie og reyna að múta honum með nýjum bíl en þrátt fyrir smæðina hefur Arnie nú í fullu tré við pabbann og leggur hann næsta auðveldlega. Lögguna fer að gruna margt (gamla brýnið Harry Dean Stanton er mættur og talar við Arnie og spyr ágengra spurninga) en ekki sér neitt á hinu tröllslega farartæki og Arnie hefur fjarvistarsönnun. Dennis og Leigh eru þau einu sem skilja að Arnie hlýtur að vera andsetinn af bílnum og hún ber að sjálfsögðu ábyrgð á öllu manntjóninu. Seinasti hluti myndarinnar er æsandi einvígi þeirra við Christine.

Allir sem hafa heyrt þjóðsöguna um Gilitrutt vita hvernig þessari sögu hlýtur að ljúka en hrollvekjumeistarar nútímans á borð við King eru að vísu handgengir gömlum þjóðsagnaminnum en þó ekki hinum farsæla ævintýraendi. Christine hefur enda engan hug á að leyfa Dennis og stelpunni að afhjúpa sig og nú er Arnie í liði með henni, augljóslega orðinn hringvomur. Bíllinn leiðir hann þó í æ meiri ofsaakstur og að lokum er hann stjaksettur á gleri. Þegar hinn deyjandi Arnie reynir að snerta ástina sína í hinsta sinn bregst bíllinn við með því að leika popplag frá 6. áratugnum. Ég kunni ekkert illa við Keith Gordon í Dressed to Kill en hann á líka ágætan tvífaraleik sem hinn djöfulóði Arnie sem er að lokum orðinn líkastur þeim sem áður ofsóttu hann.

Atriðið þegar Christine gerir við sjálfa sig fyrir framan elskhugann eða aðdáandann nýja er hátindur myndarinnar, afar flott á 1983-vísu og hnyttið er líka hversu Christine virðist vera mikið fyrir popplög 6. áratugarins enda 1958-árgerð. Oftast verður áhorfandinn var við hana þegar slík lög heyrast, áður en hún birtist og fer að eltast við óvini Arnie og sína. Sögulok myndarinnar gera út á þetta minni en þar er gefið til kynna að líkt og gengur og gerist með óvættir sé Christine ekki allri lokið.