Tímarit Jóns forseta ferjað til nútímans
Þó að margir sem lesa þessa síðu viti það eflaust má minna á það að árið 2020 tók ég við ritstjórn Andvara og hef nú sent frá mér sjö árganga (2020 til 2026). Nú í vor gerði ég þá breytingu á ritinu að engin „aðalgrein“ er þar lengur og lauk þar með áratuga hefð. Þetta var að gefnu tilefni. Mér hafði gengið vel að útvega úrvalsgreinar en það var þó orðið flóknara að finna höfunda og þurfti stundum að ganga lengi eftir þeim. Um leið er ritstjórinn frjálsari að því að móta efni hvers árgangs og hægt er að tryggja að Andvari komi út á réttum tíma sem hefur verið mikilvægt fyrir mig. Áfram verður þó ævisagnalegt efni velkomið í ritið enda hefur það einkennt Andvara allt frá upphafi tímaritsins árið 1874. Um leið varð breyting á forsíðunni. Ég lít á mig sem liðtækan ljósmyndara og mun velja mynd eftir sjálfan mig á forsíðuna næstu árin enda þarf þá ekki að leita leyfis eða greiða ljósmyndara. Um leið breyttist leturgerð blaðsins enda mikilvægt að breyta letri reglulega í samræmi við nýja stefnu. Tímarit eiga að endurspegla sinn tíma, jafnvel hefðbundin rit eins og Andvari sem nú er 152 ára.
Með brotthvarfi ævisagnagreinarinnar gafst rými fyrir fleiri greinar og um leið ákváðum við útlitshönnuður blaðsins (Helgi Hilmarsson) að nota baksíðuna betur og flagga þar efni blaðsins. Ég er afar stoltur yfir því að á þeim sex árum sem ég birti ævisögu fremst í blaðinu var þar fjallað um þrjár konur og þrjá karla og eins af því að konur eru í fyrsta sinn í meirihluta greinarhöfunda í ár. Að minnsta kosti þrír höfundar eru fæddir erlendis og ein grein fjallar um hitt löggilta tungumálið á Íslandi sem gleymist allt of oft, íslenska táknmálið.. Enn fremur hef ég reynt að útvega greinar um fjölbreytt efni: menntun, kvikmyndir, Japan, handrit, myndasögur og svo framvegis. Í ár eru tvær textaútgáfur og ein þýðing aftast í ritinu. Ég hef birt ljóð, ævisögubrot og í ár fjallar ein greinin um fjallgönguafrek hjóna sem varpar ljósi á þekkt örnefni en önnur um hús sem tengist einu helsta skáldi Íslands. Á tímum sérhæfingar vil ég halda í þá gömlu hefð að Andvari sé fjölbreytt rit og þverfaglegt og að alls konar menning eigi þar heima.
Ein ástæðan fyrir að þetta er mér ofarlega í huga er að í dag er afmælisdagur Jóns Sigurðssonar sem lengi ræddi einna helst við þjóð sína í tímaritinu Ný félagsrit (1841–1873). Þegar þau lögðust af vildu stuðningsmenn Jóns í Hinu íslensku þjóðvinafélagi — sem upphaflega var fyrsti íslenski stjórnmálaflokkurinn en síðan almennt menningarfélag í nánum tegnslum við alþingi — stofna nýtt tímarit í staðinn og það er Andvari. Tímaritið sem ég ritstýri er arftaki Nýrra félagsrita og því gleymi ég aldrei. En varðstaðan um arfleifð Jóns Sigurðssonar má aldrei verða stirðnuð og stöðnuð — mér væri ekki skemmt ef gárungar kölluðu Andvara „andvana“ — og finnst ég vinna mest í anda Jóns með því að tímaritið birti fjölbreytt efni og sýni íslenska menningu í allri sinni fjölbreytni.
